16.01.2022 | Redaktor

Rodzina Kling

W archiwum Ghetto fighters house archive w Izraelu (https://www.gfh.org.il/eng/Archive) znajdują się 4 zdjęcia, na których można zobaczyć pochodzącą z Brzeska ocalałą z Holokaustu Leę Kling, która po wojnie przebywała w obozie przejściowym dla uchodźców we Włoszech.

Lea Kling (po lewej) z pielęgniarką w obozie przejściowym dla uchodźców Santa Maria di Leuca, Włochy, 27 marca 1946. Zdjęcie z archiwum Ghetto Fighters Archive, Izrael.
Lea Kling i Dov Sergee-Weber, Włochy, 1946. Dov Sergee był żołnierzem w armii Andersa; młodzi później się pobrali. Zdjęcie z archiwum Ghetto Fighters Archive, Izrael.
Lea Kling (stoi druga od prawej) przeszła operację i była hospitalizowana w obozie przejściowym dla uchodźców Santa Maria di Leuca, Włochy, gdzie było zrobione to zdjęcie w marcu 1946 roku. Zdjęcie z archiwum Ghetto Fighters Archive, Izrael.
Grupa ocalałych z Holokaustu w obozie przejściowym dla uchodźców Santa Maria di Leuca, Włochy, 31 maja 1946. Lea Kling siedzi w centrum w okularach. Zdjęcie z archiwum Ghetto Fighters Archive, Izrael.

Kilka godzin poszukiwań w różnych archiwach pozwoliły odnaleźć sporo materiałów o tej rodzinie, również kilka zdjęć.
Ruchel Rozenzweig, urodzona w Brzesku w 1879 roku córka czapnika Jozefa Springera i Sary Rozenzweig, w 1901 roku wyszła za mąż za Samuela Minza, syna Jozefa Minza i Lipki Korngold. Urodziło im się dwoje dzieci, Scheindel (1901) i Marjem (1902), lecz w 1903 roku Samuel Minz zmarł w wieku zaledwie 26 lat na dur brzuszny, zostawiając ciężarną żonę. Syn Chaim Szmuel urodził się 4 miesiąca po śmierci ojca.
W 1906 roku wdowa Samuela Minza wyszła za maż za urodzonego w Radłowie rzeźnika Abrahama Leiba Klinga; małżonkowie mieli 8 dzieci, w tym Leę Kling ze zdjęć przechowywanych w izraelskim archiwum. Los tej dużej rodziny był tak samo tragiczny jak i większości polskich Żydów. Z 11 dzieci, które urodziła Ruchel z domu Rozenzweig, jedna córka zmarła jako małe dziecko; w latach Zagłady na pewno zginęło sześcioro dzieci, o losie pozostałych czterech nic nie wiem. Oto co udało się ustalić:

Dzieci Ruchel z domu Rozenzwejg z pierwszego małżeństwa z Samuelem Minzem:
• Scheindel, 1901.
• Marjem, 1902 – w 1923 roku wyszła za maż za Efroima Pancera z Brzeska; została zamordowana razem z mężem i dwoma dziećmi: Sabiną (Sarą, 1924) i Samuelem (1931).

Marjem Pancer z domu Minz, siostra Lei. Zdjęcie z archiwum Jad Waszem.
Efroim Pancer, mąż Marjem z domu Minz. Zdjęcie z archiwum Jad Waszem.
Efroim i Marjem Pancer z córką Sabiną (Sarą). Wszyscy zamordowani. Zdjęcie z archiwum Jad Waszem.

• Chaim Szmuel, 1904.

Dzieci Ruchel z domu Rozenzweig z drugiego małżeństwa z Abrahamem Leibem Klingiem:
• Chana, 1907 – w 1930 roku wyszła za mąż za Markusa Simche Regenta z Krakowa; zamordowana w krakowskim getcie razem z córka Sarą.

Chana Regent z domu Kling, siostra Lei. Zdjęcie z archiwum Jad Waszem.

• Syma Lieba, 1909 – w 1932 roku wyszła za mąż za Chaima Mingelgrina/Zollfrista z Brzeska.
• Sara, 1910 – zmarła w 1912 roku.
• Jentel Pessel, 1912 – w sierpniu 1941 roku wyszła za mąż za Chaima Joela Schmerza z Podgórza; byli razem w brzeskim getcie, zamordowani.

Jentel Schmerz z domu Kling, siostra Lei. Zdjęcie z archiwum Jad Waszem.

• Chaja, 1913 – wyszła za mąż za nauczyciela izraelickiego Isaaka Majera Kaplera z Brzeska; obydwoje zostali zamordowani.

Chaja Kapler z domu Kling, siostra Lei. Zdjęcie z archiwum Jad Waszem.
Majer Kapler, mąż Chaji z domu Kling. Zdjęcie z archiwum Jad Waszem.

• Jakob Mojżesz, 1915
• Laje (Lea), 1918 – przeżyła Zagładę, wyszła za mąż za Dova Sergee-Webera, po wojnie przez kilka lat była w obozach przejściowych dla uchodźców w Europie; później wyemigrowała do Izraela.
• Ryfka, 1920 – była krawcową, wyszła za mąż za Hirscha Gelbergera/Ausenberga; zawarli ślub w Brzesku 10 listopada 1942 roku, już po likwidacji brzeskiego getta, kiedy w mieście pozostawiono około 200 Żydów do posprzątania terenu getta. Był to ostatni żydowski ślub w Brzesku w latach wojny. Ślubu narzeczonym udzielił Chaskel Blonder „w zastępstwie rabina Chaima Teitelbauma”, który to rabin był już wtedy zamordowany. Obydwoje zginęli, najprawdopodobniej zostali przewiezieni w grudniu 1942 roku do Tarnowa, a stamtąd do Auschwitz. Dano im było przeżyć ze sobą zaledwie parę miesięcy, może mniej.

„I ciągle widzę ich twarze…” Niech będzie błogosławiona pamięć wszystkich zamordowanych.

© Anna Brzyska, 2022.