Stowarzyszenie
Pamięć i Dialog. Wspólna historia.

Pragniemy odtworzyć zapomnianą część historii Brzeska i powiatu brzeskiego, przywrócić pamięć o żydowskiej społeczności, która przez kilka wieków współtworzyła Brzesko, lecz została zgładzona przez niemieckich okupantów. Ufamy, że pamięć o wspólnej polsko-żydowskiej historii naszego regionu pomoże zbudować teraźniejszość i przyszłość oparte na otwartości, wzajemnym szacunku i dialogu ponad podziałami.

Kto nie szanuje i nie ceni swojej przeszłości, ten nie jest godzien szaczunku teraźniejszości ani prawa do przyszłości

Józef Piłsudski

01

Aktualności

05.03.2022 | Redaktor
Ogłaszamy konkurs fotograficzny

W dniu 1 marca 2022 roku Stowarzyszenie „Pamięć i dialog. Wspólna historia” i Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna w Brzesku ogłosiły konkurs fotograficzny „Okruchy pamięci – ślady społeczności żydowskiej w Brzesku”. Pomysłodawcą konkursu jest Daniel Nalepka. Przedmiotem konkursu jest wykonanie najciekawszej fotografii pokazującej materialne ślady obecności społeczności żydowskiej w Brzesku. Mogą to być zdjęcia przedstawiające […]

16.01.2022 | Redaktor
Ród rabinów Teitelbaumów

Chociaż Brzesko przed wojną było maleńkim miasteczkiem, były tu cztery kamienne synagogi i jedna drewniana, a brzescy rabini należeli do sławnych rabinackich rodów – Lipschitzów, Templerów, Teitelbaumów. Najstarszy przedstawiciel tego ostatniego rodu wymieniony na liście przodków Teitelbaumów na  kilku brzeskich macewach – to Mosze Teitelbaum (1759-1841) znany również jako Yismach Moshe.  Mosze najpierw był rabinem […]

16.01.2022 | Redaktor
Rodziny Finder i Brandsdorfer ze wsi Rudy Rysie

Od kilku lat nasze Stowarzyszenie organizuje w Brzesku razem z Miejskim Ośrodkiem Kultury i Burmistrzem miasta konkurs „Znamy wasze imiona” poświęcony przywracaniu pamięci o przedwojennej żydowskiej społeczności Brzeska i powiatu brzeskiego. Podczas IV edycji konkursu dwie uczennicy 8 klasy zespołu szkolno-przedszkolnego w Brzesku, Wiktoria Włodarczyk i Emilia Majdys, napisały pracę o Żydach, którzy kiedyś mieszkali […]

16.01.2022 | Redaktor
Rodzina Kling

W archiwum Ghetto fighters house archive w Izraelu (https://www.gfh.org.il/eng/Archive) znajdują się 4 zdjęcia, na których można zobaczyć pochodzącą z Brzeska ocalałą z Holokaustu Leę Kling, która po wojnie przebywała w obozie przejściowym dla uchodźców we Włoszech. Kilka godzin poszukiwań w różnych archiwach pozwoliły odnaleźć sporo materiałów o tej rodzinie, również kilka zdjęć.Ruchel Rozenzweig, urodzona w […]

16.01.2022 | Redaktor
Rodzina Kleinberger

Na stronie Ghetto fighters house archive https://www.gfh.org.il/eng/Archive znajduje się zdjęcie podpisane jako „Szymon Kleinberger i jego siostra pracujące w rodzinnej piekarni w Brzesku przed wojną„. Dane z Jad Waszem, archiwum Arolsen i ksiąg metrykalnych pozwoliły chociaż częściowo odtworzyć historię tej rodziny. Naftali Kleinberger, syn Pinkasa Kleinbergera i Lieby Wermouth, urodził się w Tymbarku w 1880 roku. […]

17.10.2021 | Redaktor
Brzesko: łączy nas pamięć 2021

W 2021 roku po raz pierwszy uroczystości rocznicowe „Brzesko: łączy nas pamięć” trwały 2 dni. W sobotę 2 października odbyło się otwarcie wystawy w muzeum regionalnym w Brzesku, która została wzbogacona nowymi zdjęciami prof. Schaje Weissa z 1929 roku i pozyskaną przez nasze Stowarzyszenie kilka miesięcy temu butlą z restauracji Josefa Schnura. Kustosz muzeum Pan […]

21.08.2021 | Redaktor
Rodzina Polaniecki-Epstein: świadectwo Josepha Polanieckiego (część 2/2)

To jest druga część świadectwa Pana Josepha Polanieckiego nagranego w marcu 2021 roku. – Czy Pana rodzina była religijna? – Byliśmy ortodoksyjnymi Żydami, nie chasydami. Mój dziadek miał brodę, ale ojciec już nie, ponieważ pracował w Niemczech, a tam Żydzi raczej nie nosili brody. W Brzesku było wielu chasydów – chasydów z Bobowej, Wielopola. Mieli […]

21.08.2021 | Redaktor
Rodzina Polaniecki-Epstein: świadectwo Josepha Polanieckiego (część 1/2)

W lutym i marcu 2021 roku uczestniczyłam w kilku on-line spotkaniach z Josephem Polanieckim.  Ojciec Pana Polanieckiego, urodzony w Tarnowie w 1892 roku Abraham Alter Polaniecki, był synem Jonasa Polanieckiego  i Chaji z domu Luftig. W 1923 roku ożenił się z pochodząca z Brzeska Freidel (Friedą) Epstein i przeprowadził się do rodzinnego miasta swojej żony. […]

18.08.2021 | Redaktor
Dov Landau opowiada o swojej bar micwie

13 sierpnia 2021 roku Pan Landau podzielił się wspomnieniami o swojej bar micwie, która miała miejsce w Brzesku latem 1941 roku. Bar micwa (od hebr. בר מצוה, „syn przykazania”) – żydowska uroczystość religijna, podczas której chłopiec staje się pełnoletni wobec prawa. Zwykle odbywa się w synagodze tuż po 13 urodzinach. Wtedy chłopiec po raz pierwszy […]

18.08.2021 | Redaktor
Brzesko po pożarze 1904 roku

Tak wyglądało Brzesko po pożarze 1904 roku, kiedy zostało zniszczono około 70% wszystkich zabudowań. Dopiero patrząc na te zdjęcia możemy docenić pracę ówczesnego burmistrza Henocha Klapholza i członków rady miasta, którzy wzięli na siebie odpowiedzialność za odbudowę Brzeska. Oto jak pożar 1904 roku był opisany w protokole posiedzenia Rady Gminnej 28 sierpnia 1904 roku: ”Straszna […]

02

Nasza misja

Od 2015 roku dbamy o przywracanie pamięci o przedwojennej żydowskiej społeczności Brzeska i powiatu brzeskiego

O nas
03

Nasze inicjatywy

04

Dov Landau: moje Brzesko

Były mieszkaniec Brzeska, ocalały z Zagłady Dov Landau wspomina czasy swojego dzieciństwa chodząc ulicami rodzinnego miasta

Pełny film można będzie obejrzeć na stronie Stowarzyszenia pod koniec 2020 roku, na razie przedstawiamy Państwu jego trailer.

05

Historia stowarzyszenia

Dr Anna Brzyska,
prezes Stowarzyszenia

Chociaż Stowarzyszenie „Pamięć i dialog. Wspólna historia” zostało zarejestrowane w 2019 roku, pierwsze prace po przywracaniu pamięci o przedwojennej żydowskiej społeczności Brzeska rozpoczęły się wiosną 2015 roku.

Więcej